Words in Exhibitions: Hª da navegación e do patrimonio marítimo ata a Carta Pobra de 1168

O mar marcou a historia dese prodixio xeográfico que son as rías. Vendo a enseada da zona de Noia, custa imaxinar como era a vila nos anos de prosperidade e expansión económica da Idade Media.

O pasado domingo 26 de agosto, grazas a unha ruta guiada benéfica, organizada por Juan Segade e o Museo do Mar de Noia a beneficio de A Creba Saúde Mental, andivemos á procura "das follas evadidas / do almanaque dos nosos soños" que dicía Manuel Antonio.

Juan Segade

A alameda enlousada grazas ás "doazóns" de quilos de berberechos dos mariscadores locais; a traxectoria de Prudencio Romo, director musical e membro fundador de Los Tamara; o rastro dos masóns na estatua de Felipe de Castro; a sombra das 12 portas que daban acceso á vila; a convivencia de rituais pagáns e relixiosos; a negra historia do arcebispo Berenguel de Landoria; os restos dun hospital de peregrinos; un fermoso cruceiro gótico; o episodio escuro das bombas que se guindaron sobre o núcleo urbano o 25 de xullo de 1936; a verdadeira orixe dos sancosmeiros; o personaxe detrás do nome do Malecón de Cadarso ou a "maldición" da torre da igrexa de San Martiño estiveron entre o feixe de claves da historia mariñeira desta vila que nos foron revelando entre Juan Segade e Félix González, director do Museo do Mar.

Alén dos emprazamentos mencionados, visitamos tamén o recentemente inaugurado monumento Portus Apostoli, que conmemora o 850 aniversario da vila e a Carta Pobra coa que Fernando II deu carácter oficial á vila; e tamén a igrexa de Santa María a Nova coas súas laudas gremiais e motivos mariñeiros.

Ademais, puidemos visitar dúas exposicións. A primeira delas grazas a un verdadeiro golpe de sorte pois era o último día que se mostraba na Casa do Concello: "As maquetas de Avelino", reproducións   en miniatura realizadas por Avelino Ageitos de barcos e edificios emblemáticos como igrexas, capelas, vivendas típicas e faros.

A segunda, que aínda podedes visitar ata finais deste mes no Liceo de Noia, é "Historia da navegación e do patrimonio marítimo ata a Carta Pobra de 1168". 

Catro homes (Félix González, José Iglesias, Emilio García Portosín e o mesmo Avelino Ageitos) involucrados nun fermoso proxecto que se extendeu uns dous anos consistente en reproducir nun gran mural a historia de Noia previa á Carta Pobra.

Para a obra elixiron un soporte cargado de significado e memoria: unha lona de máis de cincuenta anos atopada no almacén de Carmen Barcia, armadora. 

O mural é incrible: unha liña do tempo xigante con apuntamentos visuais que é totalmente hipnótico, canto máis o miras máis o queres mirar. Percíbese a atención e coidado ao detalle por parte dos creadores, pois a información, moi ben dosificada, está codificada por cores, os debuxos estratéxicamente colocados e... que caligrafía tan bonita! 

Se a visitades, oxalá teñades a oportunidade de escoitar a Félix facendo unha entusiasta revisión histórica desde as orixes do mundo pasando pola historia da ría, as naves típicas de cada época e os fitos da "moi nobre, moi leal e moi anterga vila de Noia".

Words in Poems and Music: Gelria

Hai tempo que me viña fixando na tenda O Pazo das Musas, na Rúa Nova (Santiago de Compostela), polo seu nome tan evocador e porque sempre ten cousas interesantes no escaparate. 

Fotografía tirada de https://www.google.es/

Finalmente foi un libriño-disco o que me obrigou a entrar. Trátase de Gelria co seu Cantos de poeta, unha escolma da lírica galega desde o Rexurdimento ata hoxe a través das voces de catorce autores: Rosalía de Castro, Manuel Curros Enríquez, Ramón Cabanillas, Manuel Antonio, Álvaro Cunqueiro, Aquilino Iglesia Alvariño, Luís Pimentel, Uxío Novoneyra, Celso Emilio Ferreiro, Manuel María, Xosé Luís Méndez Ferrín, Bernardino Graña, Luz Pozo Garza, Chús Pato. A estes hai que engadir os versos de Manuel Rivas, que van intercalados entre os versos dos escritores escolmados.

Gelria, nome tomado dun buque holandés no que navegou Manuel Antonio, é un trío composto por Mario G. Cortizo, percusionista, Federico Mosquera, pianista e Elena Tarrats, cantante.

Por que escoller poemas? Mario G. Cortizo explicou nunha entrevista que "Nós somos músicos, non letristas, e nunca poderiamos escribir así. Pero na música clásica, que é de onde vimos, o habitual é que haxa un libretista e un compositor". E foi con mimo e coidado que puxeron os sons aos versos, respectando escrupulosamente a métrica das poesías e aparellando a cada estrutura a música que mellor lle acae, desde aquela de tradición popular pasando pola clásica ou o jazz ata o pop.

Non tiven aínda ocasión de escoitar con calma o disco, pois téñoo emprestado, pero o libro é unha delicia, cunha edición multilingüe dos poemas, fotografías de Juan Luis Rúa, ilustracións de Sonia García Vidal e o uso de distintos papeis, como o vexetal no que se imprimiron as palabras de Rivas.

Words in Books: Palabras do mar

A delicate book with poems and illustrations about the dream-like feelings aroused in us when we are near the sea. Antonio García Teijeiro (1952) is the author of the poems in the book Palabras do mar (2015) and Xosé Tomás is the illustrator. 

The book is part of a trilogy along with En la cuna del mar and Poemar o mar. I saw it in the Mercado da Estrela last December and I couldn't resist buying it. It now sits on my coffee table and I love its short poems and illustrations. It's so much more than a children's book - there are different types of poems (lullaby songs, an almost-haiku and an almost-limerick), references to the sea and the moon, to mermaids and boats, and a dialogue with poems by Manuel Antonio, Pablo Neruda or Rafael Alberti.

Beyond the book, I would like to recommend Versos e aloumiños, a blog by Antón García-Fernández and directed by Antonio García Teijeiro which was a fantastic discovery, especially the sections "A luz das palabras" and "Escaparate poético", which I will definitely be reading with interest.

Postcrossing Meetup: Commemorative Postcard

It is typical in Postcrossing meetups to create a special postcard commemorating the event. Well, for our Postcrossing Meetup this Saturday, we had originally planned to organize a contest together with the local council, where people would be able to send their own postcards (either photographs or their own creations). We thought this would have been the best option because it would have allowed everybody to participate and undoubtedly to have many good options to choose from. However, due to several variables, it could not be done.

Thankfully, Luís Teira came to the rescue and offered to design one. We put together the photos we both had of the area and finally we chose one of his views of Ribeira from a lookout point.

The front part of the card

Are you familiar with GF (Greetings From) postcards? They are cards which show a picture from a given country or city and include some relevant data, such as its number of inhabitants, main cultural attractions or typical products. Postcrossers know them and many collect them, because they can have a lot of different bits of information about many countries in a small space.

So Luís suggested creating a GF using the photo in the front and maybe choose a poem to include on the back part. We thought about Aquilino Iglesia Alvariño’s (1909-1961) “Polo correo do vento”  or Manuel Antonio’s (1900-1930) calligram poem “Excelsior.” We ended up choosing the latter because Manuel Antonio was from Rianxo, a neighboring council; and also because it makes reference to the compass with its different directions, which as Luís said, constitutes a good symbol of the way the postcards are going to be travelling all over the world. And of course the obvious, that it is written in different languages.

We really hope you like the card and that this post helps you understand it a little better.